اگر تا به حال یک کتاب قدیمی را باز کرده باشی، احتمالاً متوجه بوی خاص آن شدهای؛ بویی که ترکیبی از کاغذ، چوب، گردوغبار و چیزی شبیه خاطره است.
اما این بو از کجا میآید؟
کاغذ فقط یک سطح سفید برای نوشتن نیست. با گذشت زمان، ترکیبات موجود در کاغذ و چسبها و جوهرها تغییر میکنند و مولکولهای مختلفی در هوا آزاد میشود. همین ترکیبات هستند که بوی خاص کتابهای قدیمی را ایجاد میکنند.
یکی از مواد مهم در این فرایند، لیگنین است؛ مادهای که در ساختار گیاهان وجود دارد و در کاغذهای قدیمی، با گذشت زمان تجزیه میشود.
جالبتر اینکه حس بویایی ارتباط بسیار نزدیکی با بخشهایی از مغز دارد که با خاطرات و احساسات سروکار دارند.
برای همین یک بو میتواند ناگهان ما را به سالها قبل ببرد.
ممکن است بوی یک کتاب قدیمی، تو را یاد کتابخانهی مدرسه، خانهی مادربزرگت یا حتی یک بعدازظهر بارانی بیندازد.
پس شاید چیزی که ما «بوی کتاب قدیمی» مینامیم فقط بوی کاغذ نباشد.
گاهی یک بو، میانبر کوچکی به سمت گذشته است.